Alternative low-bandwidth version Skip to main content

Athrú Aeráide

Baineann athrú aeráide le hathruithe fadtéarmacha i bpatrún aimsire an domhain nó le meán teocht. Cruthaíonn idirghníomhaíochta idir an t-atmaisféar, na haigéin, oighearchlúideacha, mórchríocha agus fásra an córas aeráide. Is féidir le hathruithe san aeráid teacht chun cinn go nádúrtha ó thimthrialta fadtéarmacha i bhfithis an domhain. Is sampla eile d’éagsúlachtaí nádúrtha iad imeachtaí El Niño/La Niña, trína dtagann athruithe ar theocht a sheasann ar feadh roinnt blianta de bharr idirghníomhaíochta idir na haigéin agus an t-atmaisféar. Tá ardú tagtha ar an meánteocht domhanda ó lár na naoú haoise déag ní thugann cúiseanna nádúrtha amháin míniú ar an ráta athraithe le blianta gairide. Léirítear é sin trí mhúnlaí ríomhaire sofaisticiúla de chóras aeráide an domhain, ar a dtugtar múnlaí córais domhanda, a rith, agus ní dhéanann siad sin macasamhail ach d’arduithe a fheictear ar theocht nuair a chuirtear iarmhairtí gáis cheaptha teasa agus aerasóil san áireamh [1].

Léamh, Naisc agus Tagairtí Breise

  1. Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) 2013: ar fáil ag https://www.ipcc.ch/
  2. Nolan, P. 2015. Tuarascáil GCC: Ensemble of Regional Climate Model Projections for Ireland. Uimh. thuarascála thaighde na GCC ar athrú aeráide . 159. GCC: Loch Garman.
  3. O’Sullivan, J., Sweeney, C., Nolan, P. and Gleeson, E., 2015. A high-resolution, multi-model analysis of Irish temperatures for the mid-21st century. International Journal of Climatology. doi: 10.1002/joc.4419.
  4. Gleeson, E., McGrath, R. & M, Treanor, eds. 2013. Ireland’s climate: the road ahead. Dublin, Ireland: Met Éireann [Online].
  5. Nolan, P., O’Sullivan, J., & McGrath, R. (2017). Impacts of climate change on mid‐twenty‐first‐century rainfall in Ireland: a high‐resolution regional climate model ensemble approach. International Journal of Climatology.
  6. Dwyer N. 2012. The Status of Ireland’s Climate, 2012. Dwyer N (ed). CCRP Report No. 26. EPA, Wexford, Ireland.
  7. United Nations Framework Convention on Climate Change (UNFCCC) available at http://newsroom.unfccc.int/
  8. Global Climate Observing System (GCOS) available at http://www.wmo.int/pages/prog/gcos/index.php
  9. Caffarra, A., F. Zottele, E. Gleeson, and A. Donnelly. “Spatial Heterogeneity in the Timing of Birch Budburst in Response to Future Climate Warming in Ireland.” International Journal of Biometeorology 58, no. 4 (September 15, 2014): 509–19. doi: 10.1007/s00484-013-0720-5
  10. McCarthy, G., E. Gleeson, and S. Walsh. “The Influence of Ocean Variations on the Climate of Ireland.” Weather 70, no. 8 (2015): 242–245. doi: 10.1002/wea.2543.

You are here: