Skip to main content

Múnlú Aeráide

Déanann Met Éireann taighde aeráide, ar scála réigiúnach agus ar scála domhanda, mar thacaíocht don Chreat Oiriúnaithe Náisiúnta um Athrú Aeráide Éireann agus an Painéal Idir-Rialtasach ar an Athrú Aeráide (IPCC).

Tionscadal Idirchomparáide Múnla Cúpláilte (CMIP)

Tá CMIP eagraithe faoin gClár Taighde Aeráid an Domhain agus socraíodh suas é chun tuiscint níos fearr a fháil ar athrú aeráide san am atá caite agus amach romhainn. Ó cuireadh tús leis tá sé ina chuid thábhachtach de Thuarascálacha Measúnaithe an Phainéil Idir-Rialtasach ar an Athrú Aeráide (IPCC). Tá rití déanta ag Met Éireann don 5ú céim de chuid CMIP (CMIP5) leis an múnla CE-an Domhan agus beidh sé á dhéanamh don CMIP6 atá ag teacht aníos.

CE-an Domhan

Bunaíodh an cuibhreannas CE-an Domhan chun múnla aeráide domhanda atmaisféire-aigéin-talúna-bithsféire nua agus feabhsaithe agus cúpláilte go hiomlán a fhorbairt. Déanann Met Éireann agus Ionad na hÉireann um Ríomhaireacht Ardleibhéil suas cuibhreannas CE-an Domhain d’Éire.

Baill chuibhreannais CE-an Domhan

Tá ball atmaisféarach (ECMWF múnla IFS, timthriall 36r4), ball aigéin (NEMO múnla imshruthaithe aigéin dhomhanda) agus ball oighir-farraige (múnla oighir farraigeLIM, Ollscoil Louvaine-la-Neuve), agus cinn eile ag múnla aeráide CE-an Domhain. Tá forbairt leanúnach ar siúl le CE-an Domhan bainfear úsáid as an leagan deiridh (3.2) i gcomhair CMIP6 (Figiúr 2). Tá múnla fásra agus bithgheoimice agus tiomsaitheoir nuashonraithe mar chuid den leagan is déanaí.

Múnla Aeráide CE-an Domhain

Rinne Met Éireann sraith de rití ensemble CMIP5 go 2100, faoi fhórsáil radantach meán go hard RCP. Déantar tomhas ar athrú san aeráid trí bhreathnú ar an athrú i bparaiméadar áirithe idir tréimhse dhearfa áirithe sa todhchaí agus tréimhse bonnline. Taispeántar an t-athrú i dteocht 2m bhliantúil maidir le bonnlíne 1961-1990, do chásanna arda agus ísle RCP (4.5 agus 8.5) sa bheochan a leanas:

Tá ullmhúchán i gcomhair CMIP6 ag dul ar aghaidh agus tá sé i gceist go dtosófar ar rití CMIP6 níos déanaí in 2017.

 

You are here: