Séimh, gruama agus fliuch go ginearálta
Mí shéimh, ghruama agus fhliuch ab ea mí Dheireadh Fómhair 2025 ina raibh an chéad stoirm ainmnithe de shéasúr stoirme 2025/26. De bharr Stoirm Amy, bhí aimsir fhliuch agus an-ghaofar ann Dé hAoine an 3 agus Dé Sathairn an 4 Deireadh Fómhair. Dé hAoine an 3, taifeadadh an meánluas gaoithe 10 nóiméad ab airde ar taifead (fad taifid 65 bliain) i mí Dheireadh Fómhair ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall, arbh ionann é sin agus 111km/u (gaotha fórsa stoirme tréine). I ndiaidh Stoirm Amy, bhí dhá sheachtain ann ina raibh aimsir shéimh, scamallach agus sách tirim de bharr ardbhrú. Dá ainneoin sin, bhí an bháisteach fhoriomlán ní b’airde ná an meán le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair agus taifeadadh iomláin bháistí ní b’airde ná a Meán Fadtéarmach (MFT) ag formhór na stáisiún.
Bhí mí Dheireadh Fómhair ní ba theo ná an meán agus b’ionann meánteocht náisiúnta an aeir agus 11.61°C. B’ionann teocht ab airde mhí Dheireadh Fómhair agus 19.7 °C a taifeadadh ag trí stáisiún, Aerfort na Sionainne, Co. an Chláir Dé Céadaoin an 1, Páirc an Fhionnuisce, Co. Bhaile Átha Cliath Dé hAoine an 3 agus Aerfort Bhaile Átha Cliath, Co. Bhaile Átha Cliath De Luain an 6. B’ionann íosteocht an aeir ab ísle sa mhí agus 1.0 °C, a taifeadadh Dé Céadaoin an 29 ag Baile Átha an Rí, Co. na Gaillimhe. Taifeadadh meánteochtaí aeir a bhí os cionn a MFT le haghaidh na míosa ag gach stáisiún. Mí ghruama a bhí ann, agus taifeadadh taitneamh gréine a bhí faoi bhun an mheáin le haghaidh na míosa ag gach stáisiún.
Príomhfhigiúirí:
- De bharr meánteocht aeir náisiúnta 11.61°C (agus tacar sonraí Oileán na hÉireann á úsáid*) ba í mí Dheireadh Fómhair 2025 24ú mí Dheireadh Fómhair ba theo le 126 bliain ach ba í an ceann ab fhionnuaire ó bhí 2020 ann.
- Tá 11.61 °C 1.02 °C os cionn MFT 1961-1990 agus 0.82 °C os cionn MFT 1991-2020 is déanaí.
- Maidir leis an deich mí Dheireadh Fómhair ba theo, tharla ceithre cinn ó bhí 2001 ann (an mhí ab airde ar dtús 2001, 2006, 2022 agus 2013). Níor tharla aon mhí de dheich mí Dheireadh Fómhair b’fhionnuaire ó bhí 2001 ann.
- Rangaíodh an mheánbháisteach ghreillithe náisiúnta 159.2 mm mar an 23ú báisteach ab airde le 85 bliain anuas agus 123% de MFT 1991-2020.
- Tuairiscíodh an séideán ab airde a taifeadadh le linn Stoirm Amy ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall, arbh ionann é sin agus 148 km/u, agus b’ionann an meánluas gaoithe 10 nóiméad ab airde sa mhí agus 111 km/u ag Cionn Mhálanna freisin le linn stoirm Amy.
- Taifeadadh taitneamh a bhí faoi bhun an mheáin le haghaidh na míosa ag gach stáisiún agus bhí líon na laethanta gruama* idir 11 lá ag Aeradróm Mhic Easmainn, Co. Bhaile Átha Cliath agus 17 lá ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall.
Buaicphointí Ráitis Aeráide le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair
Sna chéad cheithre lá de mhí Dheireadh Fómhair 2025 bhí ísealbhrú Atlantaigh ann a dhírigh aermhais mhuirí thrópaiceach the ag a raibh a lán taise thar an tír aniar aneas. Chuir dhá hairicín Atlantacha, Humberto agus Imelda, a bhí suite idir oirdheisceart na Stát Aontaithe agus Beirmiúda, le treisiú scairdsruth an Atlantaigh Thuaidh. Bhí dianbháisteach i nDeisceart agus in Iarthar na tíre Déardaoin an 2 mar gheall ar fhrontaí aimsire gníomhaí agus ag an am céanna chruthaigh fuinneamh ón dá chóras thrópaiceacha ceantar nua ísealbhrú san Atlantach, arbh é Stoirm Amy, a d’ainmnigh Oifig Met (an Ríocht Aontaithe. Tháinig aimsir fhliuch agus an-ghaofar le Stoirm Amy Dé hAoine an 3 agus Dé Sathairn an 4 de réir mar a chuaigh sí gar do chósta thiar thuaidh na hÉireann agus í ag bogadh i dtreo thuaisceart na hAlban.
De réir mar a d’imigh Amy léi Dé Domhnaigh an 5, d’fhorbair ardbhrú thar an tír aneas. Bhí ardbhrú agus dorchadas frithchioclónach ann den chuid ba mhó ar feadh dhá sheachtain ina dhiaidh sin. D’fhan sé séimh agus tirim an chuid ba mhó, seachas sealanna báistí éadroime nó ceobhráin in amanna, ach ar an drochuair bhí sé scamallach. Bhí cúpla briseadh ann nuair a bhí sé grianmhar, san Iardheisceart den chuid ba mhó.
Tháinig ardbhrú aniar Dé Sathairn an 18 de réir mar a chuaigh ardbhrú soir. Bhí ísealbhrú Atlantaigh ann ar feadh an chuid eile de mhí Dheireadh Fómhair agus an iliomad frontaí aimsire gníomhaí ag trasnú na tíre, rud ba chúis le báisteach throm nó ceathanna ina raibh tréimhsí gearra tirime.
Báisteach: Os cionn an mheáin i bhformhór na n-áiteanna
Bhí na hiomláin bháistí i mí Dheireadh Fómhair 2025 os cionn a Meáin Fhadtéarmaigh (MFT) don tréimhse 1991-2020 ag formhór na stáisiún. Bhí an céatadán de na luachanna báistí míosúla idir 84% (b’ionann iomlán báistí ab ísle na míosa agus 68.9 mm) ag Aeradróm Mhic Easmainn, Co. Bhaile Átha Cliath agus 168% (171.4 mm) ag Cluain Creamha, Co. Ros Comáin. Bhí na hiomláin báistí míosúla chomh mór le 198.1 mm (115% dá MFT) ag Réadlann Dhairbhre, Co. Chiarraí. Taifeadadh an t-iomlán báistí laethúil ab airde ag Réadlann Dhairbhre, Co. Chiarraí Déardaoin an 2, arbh ionann é sin agus 48.1 mm.
Bhí an lá ba fhliche den mhí Déardaoin an 2 ag dhá stáisiún déag eile freisin agus bhí an lá ba fhliche ar taifead i mí Dheireadh Fómhair ag trí stáisiún. Ba iad sin Ceann Mhása, Co. na Gaillimhe (37.0 mm), Cluain Creamha, Co. Ros Comáin (36.2 mm) agus Aerfort Chnoc Mhuire, Co. Mhaigh Eo (41.4 mm) (faid taifead idir 17 mbliana agus 28 bliain). Bhí an lá ba fhliche i mí Dheireadh Fómhair ó bhí 1989 ann ag Clár Chlainne Mhuiris, Co. Mhaigh Eo, áit a raibh 46.4 mm, bhí an lá ba fhliche i mí Dheireadh Fómhair ó bhí 2002 ann ag Béal Átha hÉis, Co. an Chabháin, áit a raibh 40.2 mm agus bhí an lá ba fhliche i mí Dheireadh Fómhair ó bhí 2006 ann ag Baile Átha an Rí, Co. na Gaillimhe, áit a raibh 41.1 mm.
Bhí líon na laethanta báistí (*) idir 15 lá ag Rinn an Róistigh, Co. Chorcaí agus 25 lá ag Fionnúir, Co. Dhún na nGall. Bhí líon na laethanta fliucha* idir 9 lá ag Rinn an Róistigh, Co. Chorcaí agus 21 lá ag Baile Uí Fhiacháin, Co. Mhaigh Eo. Bhí líon na laethanta an-fhliuch* idir lá amháin ag Páirc an Fhionnuisce, Co. Bhaile Átha Cliath agus 7 lá ag sé stáisiún.
% Báistí de Mheán Míosúil 1991 – 2020 le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2025 (Sealadach)
Iomlán Báistí Míosúla (mm) le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2025 (Sealadach)
Teocht:Os cionn an mheáin i ngach áit
Bhí na meánteochtaí aeir go léir ar fud na tíre os cionn MFT le haghaidh na míosa. Bhí athruithe ó mheánteocht an aeir idir +0.4 °C (meánteocht 11.6 °C, 12.1 °C faoi seach) ag Béal an Mhuirthead, Co. Mhaigh Eo agus ag Rinn an Róistigh, Co. Chorcaí faoi seach agus 1.5 °C (meánteocht 11.0 °C ) ag Cluain Creamha, Co. Ros Comáin. Bhí meánteochtaí idir 10.1 °C (0.9 °C os cionn a MFT) ag Aerfort Chnoc Mhuire, Co. Mhaigh Eo agus 12.6 °C (0.6 °C os cionn a MFT) ag Inis Arcáin, Co. Chorcaí.
B’ionann teocht ab airde na míosa agus 19.7 °C a tuairiscíodh ag trí stáisiún, Aerfort na Sionainne, Co. an Chláir Dé Céadaoin an 1, Páirc an Fhionnuisce, Co. Bhaile Átha Cliath Dé hAoine an 3 agus Aerfort Bhaile Átha Cliath, Co. Bhaile Átha Cliath De Luain an 6. Taifeadadh íosteocht aeir ab ísle na míosa Dé Céadaoin an 29 ag Baile Átha an Rí, Co. na Gaillimhe, arbh ionann í sin agus 1.0 °C, agus bhí an íosteocht féir ab ísle cothrom le -3.2 °C ag Páirc an Fhionnuisce, Co. Bhaile Átha Cliath Dé Domhnaigh an 26. Níor tuairiscíodh sioc aeir an mhí seo. Thuairiscigh níos mó ná leath na stáisiún sioc talún. Ní raibh aon laethanta nuair a bhí sioc talún ann ag cúpla stáisiún ach bhí 7 lá den sórt sin ag Páirc an Fhionnuisce, Co. Bhaile Átha Cliath.
Teocht ag Inis Arcáin, Co. Chorcaí: Athrú ó mheánteocht laethúil ó MFT le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2025 bunaithe ar luachanna Uasta/Íosta 09-09 uair.
Aerfort Bhaile Átha Cliath, Co. Bhaile Átha Cliath Teocht: Athrú ó mheánteocht laethúil ó MFT le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2025 bunaithe ar luachanna Uasta/Íosta 09-09 uair.
Taitneamh Gréine: Faoi bhun an mheáin, tá an taifead gruama in áiteanna
Bhí gach iomlán taitnimh gréine atá ar fáil faoi bhun a MFT. Bhí an céatadán de na luachanna taitnimh gréine mhíosúil idir 66% (67.7 uair) ag Aeradróm Mhic Easmainn, Co. Bhaile Átha Cliath (mí Dheireadh Fómhair ba ghruama ann ar taifead) agus 72% (67.5 uair) ag Aerfort na Sionainne, Co. an Chláir. Bhí na hiomláin taitnimh gréine mhíosúil idir 36.2 uair an chloig ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall (mí Dheireadh Fómhair ba ghruama ann ar taifead agus mí Dheireadh Fómhair ba ghruama ar taifead ag aon stáisiún) agus 75.4 uair an chloig (Níl comparáid MFT ar fáil*) ag Caisleán Bhaile Sheáin, Co. Loch Garman.
Ba é an líon ab airde uaireanta taitnimh gréine laethúil a taifeadadh an mhí seo ná 8.3 uair an chloig ag Aeradróm Mhic Easmainn, Co. Bhaile Átha Cliath Dé Céadaoin an 22 agus ag Aerfort Chorcaí, Co. Chorcaí Dé Sathairn an 4. Bhí líon na laethanta gruama* idir 11 lá ag Aeradróm Mhic Easmainn, Co. Bhaile Átha Cliath agus 17 lá ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall.
Uaireanta Taitnimh Gréine Ghil a breathnaíodh ag naoi stáisiún gach lá de mhí Dheireadh Fómhair 2025, curtha le chéile de réir cúige i gcoibhneas leis an líon is airde uaireanta is féidir faoi dheireadh na míosa (bosca scáthlínithe).
Gaoth: Taifeadadh gaotha fórsa stoirme tréine le linn stoirm Amy
Bhí na meánluasanna gaoithe míosúla idir 5.9 muirmhíle san uair (10.9 km/u) ag Béal Átha hÉis, Co. an Chabháin agus 17.5 muirmhíle san uair (32.4 km/u) ag Ceann Mhása, Co. na Gaillimhe. Tuairiscíodh gálaí ar 11 lá le linn na míosa agus tuairiscíodh gálaí láidre Dé hAoine an 3, Dé Sathairn an 4 agus Déardaoin an 30. Shroich meánluasanna gaoithe fórsa stoirme ag trí stáisiún (Béal an Mhuirthead, Co. Mhaigh Eo, Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall agus Ceann Mhása, Co. na Gaillimhe) Dé hAoine an 3 le linn stoirm Amy agus ag stáisiún amháin (Ceann Mhása, Co. na Gaillimhe) Dé Sathairn an 4 le linn stoirm Amy. Shroich meánluasanna gaoithe fórsa stoirme tréine 11 ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall Dé hAoine an 3 le linn stoirm Amy.Bhí líon na laethanta a raibh gálaí ann idir náid lá ag cúpla stáisiún agus 8 lá ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall. Ní raibh aon laethanta nuair a bhí gaoth suas le gálaí láidre ag Aerfort Bhaile Átha Cliath ach bhí 2 lá den sórt sin ag cúpla stáisiún. Bhí líon na laethanta nuair a bhí gaotha fórsa stoirme ann suas le 2 lá ag Ceann Mhása, Co. na Gaillimhe.
Tuairiscíodh séideáin agus meánluas gaoithe 10 nóiméad ab airde na míosa ag Cionn Mhálanna, Co. Dhún na nGall Dé hAoine an 3 le linn stoirm Amy. Ba é an séideán ab airde ná 80 muirmhíle san uair (148 km/u) agus ba é an meánluas gaoithe 10 nóiméad ab airde sa mhí ná 60 muirmhíle san uair (111 km/u) (an meánluas gaoithe leanúnach ab airde i mí Dheireadh Fómhair dár taifeadadh riamh (fad 65 bliain). Mar aon le Cionn Mhálanna, taifeadadh an meánluas gaoithe 10 nóiméad ab airde ar taifead i mí Dheireadh Fómhair ag ceithre stáisiún eile freisin Dé hAoine an 3 le linn stoirm Amy. Ba iad sin Fionnúir, Co. Dhún na nGall (85 km/u), Aerfort Chnoc Mhuire, Co. Mhaigh Eo (74 km/u), Baile Átha an Rí, Co. na Gaillimhe (61 km/u) agus Béal Átha hÉis, Co. an Chabháin (59 km/u). Tuairiscíodh an séideán ab airde ar taifead i mí Dheireadh Fómhair ag Fionnúir (115 km/u), Béal Átha hÉis (100 km/u) agus Baile Átha an Rí (100 km/u) Dé hAoine an 3 le linn stoirm Amy freisin.
Cairt Anailíse Aermhaise 12 AUL 3 Samhain 2025: Bhí gaotha fórsa stoirme tréine i nDún na nGall de bharr Stoirm Amy.
Tá tuarascáil PDF agus cairteacha ina n-iomláine ar fáil anseo
Luachanna foircneacha le haghaidh mhí Dheireadh Fómhair 2025 ag stáisiúin shionoptacha.
Notes to Editor:
- *Issued by Met Éireann on Tuesday 4th November 2025. This report is based on available preliminary data from 25 principal weather stations operated by Met Éireann. Synoptic station data is midnight to midnight UTC. Long-Term Averages (LTAs) and “average” refer to the period 1991-2020 unless stated.
- A rain day is a day on which 0.2 mm or more of rainfall is measured. A wet day is a day with 1.0 mm or more of rainfall. A dull day is a day with less than 0.5 hours of sunshine. A very wet day is a day with 10.0 mm or more of rainfall.
- Climatological dry periods – An absolute drought is a period of 15 or more consecutive days to none of which is credited 0.2 mm or more of precipitation. A partial drought is a period of at least 29 consecutive days, the mean daily rainfall of which does not exceed 0.2 mm. A dry spell is a period of 15 or more consecutive days to none of which is credited 1.0 mm or more of precipitation (i.e. daily tot < 1.0 mm).
- A heatwave occurs where there are 5 consecutive days or more with maximum temperature over 25°C (that is, a daily maximum screen air temperature > 25° C).
- The ‘Island of Ireland’ dataset is 125 years long and runs between 1900 and 2023. For this dataset the long term averages from the 1961-1990 reference period are used for comparison as is standard for long-term climate change assessments.
- Sunshine data is from the Autosol Network. LTAs for these sites are currently not used for comparison purposes.
- For more information or interview opportunities with a Met Éireann spokesperson, please contact us at enq@met.ie.