Met Éireann - met.ie - The Irish Meteorological Service Online
 
met.ie - The Irish Meteorological Service Online     
The Irish Meteorological Service Online  

Thursday, 21 September 2017
  
LIGHT RAIN
10 Celsius
NW Moderate 
Search:   
Print this webpage
  Baile - Réamhaisnéisí

 

Míniú ar Chóras Rabhaidh Aimsire Met Éireann

An fheidhm is tábhachtaí ag Seirbhís Náisiúnta Meitéareolaíochta ná Rabhaidh Aimsire a eisiúint agus tá sé ag croílár na sraithe Seirbhísí Aimsire Poiblí a chuireann Met Éireann ar fáil don phobal. An bhunchúis le Rabhaidh Aimsire a eisiúint ná daoine agus slite beatha a chosaint, agus maolú a dhéanamh ar aon damáiste do mhaoin agus ar chur isteach ar ghníomhaíocht eacnamaíochta tráthanna a dtarlaíonn fíor-dhrochaimsir.

Le fiche bliain anuas tá an fhealsúnacht is bun le go n-eiseodh Seirbhísí Náisiúnta Meitéareolaíochta Rabhaidh Aimsire tar éis forbairt go suntasach. Ar bhonn idirnáisiúnta, rinneadh a lán taighde ar éifeachtaí na haimsire crua, agus tá fócas níos mó anois ar “thionchair” na haimsire sin seachas ar theirce staitistiúil mheitéareolaíochta na dtarluithe iad féin. Mar sin, féadfaidh tráth agus suíomh tharlú na haimsire crua éifeacht a bheith aige ar thionchar na haimsire sin ar an bpobal nó ar an ngeilleagar.

Forbairt idirnáisiúnta eile a bhfuil suntas ag baint leis ná an córas MeteoAlarm, (féach www.meteoalarm.eu) mar a ndéantar comhordú níos fearr ar rabhaidh ar fud na hEorpa agus ar chomhleanúnachas na rabhadh thar theorainneacha náisiúnta. Mar thoradh air sin glacadh le creat agus téarmaíocht choiteann Eorpach do chur i láthair na Rabhadh Aimsire, agus chun ailíniú a dhéanamh ar na Córais Rabhaidh Aimsire náisiúnta le creat idirnáisiúnta MeteoAlarm i gcás gur féidir é.

Ar bhonn náisiúnta, tugadh struchtúr agus foirmiúlacht do leithdháileadh freagrachtaí do Fhreagra Éigeandála, trí fhorbairt an Mhórchreata Bainistíochta Éigeandála agus ainmniú na nÚdarás Áitiúil, FSS agus An Garda Síochána mar “Príomhghníomhaireachtaí Freagartha” (PGF) i ndáil le héigeandálaí (a bhformhór mór a bhíonn ina dtoradh ar aimsire chrua). Mar fhreagra ar na forbairtí seo, tugadh chun dáta an córas Rabhaidh Aimsire atá ag Met Éireann agus rinneadh é a ailíniú leis an gcleachtas is fearr san Eoraip agus le MeteoAlarm.

Conas a dhéantar catagóiriú ar Rabhaidh Aimsire?

Cuirtear Rabhaidh Aimsire i láthair i dtrí chatagóir:

  1. STÁDAS BUÍ - Foláireamh Aimsire – Bí ar an Airdeall

    An coincheap is bun le foláirimh áitiúla aimsire ná fógra a thabhairt dóibhsean a bheadh i mbaol mar thoradh ar a suíomh agus/nó ar a ngníomhaíocht, agus an deis a thabhairt dóibh gníomhú go coisctheach. Tá sé intuigthe go mbaineann foláirimh áitiúla aimsire BUÍ le coinníollacha aimsire nach bhfuil baol láithreach ag baint leo don phobal i gcoitinne, ach go mb’fhéidir go mbeadh mbaol ag baint leo do dhaoine áirithe mar thoradh ar an áit a bhfuil siad lonnaithe agus/nó ar an ngníomhaíocht atá ar bun acu.

  2. STÁDAS ORÁISTE - Rabhadh Aimsire – Bí Ullamh

    Tá an chatagóir ORÁISTE seo de rabhaidh áitiúla aimsire ann do choinníollacha aimsire a mbeadh an tionchar is suntasaí acu ar dhaoine sna limistéir a bheidh faoi lé na haimsire sin. Tá sé intuigthe le heisiúint rabhaidh ORÁISTE aimsire gur chóir do gach duine a bheidh sa limistéar sin iad féin a ullmhú ar bhealach iomchuí do na coinníollacha aimsire a bhfuiltear ag súil leo.

  3. STÁDAS DEARG - Rabhadh maidir le hAimsir Chrua - Gníomhaigh

    Níor chóir go n-eiseofaí rabhaidh DEARG aimsire ach go hannamh agus tá sé intuigthe leo gur chóir d’fhaighteoirí na rabhadh sin iad féin a chosaint agus/nó a gcuid maoine a chosaint; seans go mbeadh gá acu iad féin agus a dteaghlaigh a bhogadh go sealadach as an limistéar dainséarach; seans go mbeadh orthu fanacht sa teach; nó seans go mbeadh orthu rudaí eile a dhéanamh chun maolú ar thionchar na gcoinníollacha aimsire.

Cad iad na coinníollacha aimsire a dtugtar rabhadh ina leith?

Clúdaítear i gcóras rabhaidh aimsire Met Éireann guaiseacha ag eascairt ó na cineálacha éagsúla aimsire seo a leanas:

  1. Gaoth
  2. Báisteach
  3. Sneachta
  4. Teochtaí ísle
  5. Ceo
  6. Teochtaí Arda
  7. Stoirm thoirní
  8. Rabhaidh Gaoithe ar an gCósta

Clúdaíonn an córas freisin rabhaidh maidir leis na feiniméin seo a leanas atá bainteach leis an aimsir (iad seo go léir sa chatagóir Rabhaidh Aimsire – BUÍ amháin)

  1. Dúchan phrátaí (Bealtaine go dtí Meán Fómhair amháin)
  2. UV / Griandó (Bealtaine go dtí Meán Fómhair amháin)
  3. Leibhéil Phailine (Bealtaine go dtí Iúil amháin)

Cathain a eiseofar Rabhaidh/Foláirimh Aimsire?

Eiseofar Foláirimh agus Rabhaidh Aimsire i gcás go bhfuiltear ag súil laistigh de thréimhse 48 uair an chloig le coinníollacha aimsire a shásóidh na tairseacha atá sonraithe thíos. Beidh ar na réamhaisnéiseoir a b(h)reithiúnas a úsáid chun déine na gcoinníollacha aimsire a mheas maille leis an dóchúlacht go dtarlóidh siad. Cibé scéal é, i roinnt cásanna (deireadh seachtaine, tréimhsí saoire) seans go mbeidh gá Rabhaidh Aimsire a eisiúint thar an tréimhse 48 uair an chloig, i gcás go bhfuil éiginnteacht ann ó scrúdú a dhéanamh ar chairteacha aimsire. De ghnáth, ámh, bainfear úsáid as Feasacháin Aimsire (féach thíos) chun foláireamh maidir le haimsire chrua a thabhairt do thréimhsí níos sia ná 48 uair an chloig agus de ghnáth tiocfaidh Feasacháin roimh chritéir “Oráiste” nó “Dearg” amháin do ghuaiseacha áirithe aimsire.

I bhfianaise go ndíreodh an tseirbhís Rabhaidh Aimsire ar na “Tionchair” a d’fhéadfadh a bheith ag an aimsir seachas luachanna uimhriúla faighte ó eilimintí aimsire iad féin, seans go mbeadh gá ó am go chéile rabhaidh a eisiúint ag leibhéal níos airde ná na leibhéil a bheadh ag gabháil leis na heilimintí áirithe aimsire sin. Sampla de seo ná báisteach throm nach mbeadh ag teacht go docht leis na critéir don “Rabhadh Oráiste” ach a bhféadfadh tuilte eascairt as ar thalamh atá sáithithe cheana féin, nó toisc go mbeadh báisteach, gaoth agus taoide ard ag teacht le chéile ar shuíomh ar an gcósta.

Feasacháin Aimsire

Féadtar Feasacháin Aimsire a eisiúint chun eolas luath a thabhairt faoi aimsir a d’fhéadfadh bheith dainséarach thar thréimhse 48 uair. D’fhéadfaí iad a úsáid freisin i gcás go bhfuil an teaglaim d’eilimintí ag tarlú lena chéile chun guais shuntasach a chruthú, e.g. gaotha nach mbeadh ag na láidreachtaí a chúiseodh rabhadh ach dá dtarlóidís i gcomhthráth le taoidí arda agus suaillí móra, d’fhéadfaí riosca mór tuilte a bheith ann. Úsáid eile ná eolas a sholáthar faoi luas agus treo na gaoithe i gcás éillithe ó Luaithreamhán Bolcánach. D’fhéadfaí úsáid a bhaint astu freisin i gcás go bhfuil carnadh suntasach meántéarma de bháisteach tuartha le linn tréimhse drochaimsire i gcás gur dócha go mbeidh ithreacha sáithithe. Is iad réamhaisnéireoirí Met Éireann a dhéanfaidh an cinneadh i gcónaí faoi Rabhaidh Aimsire agus Feasacháin Aimsire.

Critéir do Rabhaidh Aimsire

Sa tábla thíos tá na critéir leagtha amach do na leibhéil éagsúla rabhaidh (Buí, Oráiste, Dearg) agus na heilimintí éagsúla aimsire (Báisteach, Gaoth etc.).

Seo thíos na catagóirí d’Aimsir Chrua atá cuimsithe sa Chóras Rabhaidh Náisiúnta Aimsire:

 

Eilimint Aimsire Critéir le haghaidh Dearg – Rabhaidh maidir le hAimsir Chrua
   
1. Gaoth Meánluasanna de bhreis is 80 km/h
Luas séideáin de bhreis is 130 km/h
2. Báisteach 70mm nó níos mó i 24 uair an chloig
50mm nó níos mó i 12 uair an chloig
40mm nó níos mó i 6 uair an chloig
3. Sneachta/Oighear Titim shuntasach sneachta ar dócha a chruthóidh carnacha de 8 cm nó níos mó faoi bhun 250 m AMSL. Cosáin agus bóithre sleamhna mar thoradh ar oighear ag carnadh ar dhomchlaí nach bhfuil cóireáilte; a rachaidh in olcas is dócha.
4. Teochtaí Ísles Iosteocht de lúide 10C nó níos ísle tuartha. Uasteocht de lúide 2C nó níos ísle tuartha.
5. Ceo Gan aon chritéar – gan a bheith ar taispeáint.
6. Teochtaí Arda Mar an gcéanna leis an gcritéar Oráiste, ach ag leanúint ar aghaidh ar feadh dhá oíche nó níos mó i ndiaidh a chéile.
7. Stoirmeacha Toirní Gan aon chritéar – gan a bheith ar taispeáint.
8. Rabhaidh Gaoithe Cósta Fórsa Fíochmhar Stoirme 11 nó níos mó. (Meánluasanna)
   

 

Eilimint Aimsire Critéir le haghaidh Oráiste – Rabhaidh Aimsire
   
1. Wind Meánluasanna idir 65 agus 80 km/h
Séideáin idir 110 agus 130 km/h
2. Rain 50mm – 70mm i 24 uair an chloig
40mm – 50mm i 12 uair an chloig
30mm – 40mm i 6 uair an chloig
3. Snow/Ice Titim shuntasach sneachta ar dócha a chruthóidh carnacha de 3 cm nó níos mó faoi bhun 250m AMSL. Cosáin agus bóithre sleamhna mar thoradh ar oighear ag carnadh ar dhomchlaí nach bhfuil cóireáilte; cobhsaí.
4. Low Temperatures Íosteocht de lúide 5C go dtí lúide 9C agus uasteocht de 0C nó lúide 1C.
5. Fog Ceo trom a dhéanfaidh dainséarach é a bheith ag tiomáint ar phríomhbhóithre náisiúnta..
6. High Temperature Uasteocht de bhreis is 30C nó íosteocht de 20C i dtréimhse 24 uair an chloig
7. Thunderstorms Toirneach go forleathan i réimse a chlúdaíonn cúpla contae.
8. Coastal Wind Warnings Fórsa Stoirme 10. (Meánluasanna)

 

Eilimint Aimsire Critéir le haghaidh Buí – Foláirimh Aimsire
   
1. Gaoth Meánluasanna idir 50 agus 65 km/h
Séideáin idir 90 agus 110 km/h
2. Báisteach 30mm – 50mm i 24 uair an chloig 
25mm – 40mm i 12 uair an chloig
20mm – 30mm i 6 uair an chloig
3. Sneachta/Oighear Ceathanna Scaipthe sneachta le carnadh de níos lú ná 3 cm faoi bhun 250m AMSL. Cosáin agus bóithre sleamhna mar thoradh ar oighear ag carnadh ar dhomchlaí nach bhfuil cóireáilte; ag dul i bhfeabhas.
4. Teochtaí Ísles Íosteocht de luide 3C nó lúide 4C. Uasteocht de 1C nó 2C.
5. Ceo Gan aon chritéar – gan a bheith ar taispeáint.
6. Teochtaí Arda Uasteocht os cionn 27C
7. Stoirmeacha Toirní Gan aon chritéar – gan a bheith ar taispeáint.
8. Rabhaidh Gaoithe Cósta Fórsa Gála 8 nó Fórsa Gála Láidir 9. (Meánluasanna)

 

Eilimint Aimsire Critéir le haghaidh Glas (i.e. gan aon ghuais shuntasach aimsire)
   
1. Gaoth Séideáin níos lú ná 80 km/h
2. Báisteach Níos lú ná 30mm i 24 uair an chloig 
Níos lú ná 25mm i 12 uair an chloig
Níos lú ná 20mm i 6 uair an chloig
3. Sneachta/Oighear Gan aon sneachta, nó roinnt ceathanna sneachta, go príomha ag airde os cionn 250m.
4. Teochtaí Ísles Íosteocht níos airde ná lúide 3C agus uasteocht níos airde ná móide 2C.
5. Ceo N/bh
6. Teochtaí Arda Uasteocht níos lú ná 7C
7. Stoirmeacha Toirní N/bh
8. Rabhaidh Gaoithe Cósta Gaotha níos lú ná Fórsa Gála.
   

 










 
MET ÉIREANN, Glasnevin Hill, Dublin 9, Ireland Tel: +353-1-8064200 Fax: +353-1-8064247

© The material on this site is Met Éireann copyright. The name Met Éireann and the Met Éireann logo are registered trademarks. Copyright Notice.
Times indicated in forecasts and reports may be local or UTC.
twitter World Weather Services


Site Design and Development by FUSIO